این روزها نام "سیلویو برلوسکنی" به دلیل سوتی در حضور ملکه (حساس) بریتانیا در حاشیه نشست ناتو، نقل محافل رسانه ای منتقد او در داخل و خارج از  ایتالیا شده است. اما شهرت نخست وزیر میلیونر ایتالیا و خبرساز بودن او فقط به دلیل اظهارات یا رفتارهای گاه عجیبش در عرصه سیاسی و اقتصادی نیست؛ بلکه به دلیل آن است که او صاحب یک غول رسانه ای و به عبارت ساده تر یک امپراتوری در عرصه رسانه است و سایر توفیقات او در زمینه سیاسی و اقتصادی نیز در واقع از طریق رسانه دار بودن او شکل گرفته است. رهبر حزب راست میانه و صاحب باشگاه آث میلان همچنین به دلیل مبالغ هنگفتی که صرف سر پا نگه داشتن تیپ خود با انجام جراحی های زیبایی می کند؛ چهره ای خبرساز است.

 اما برلوسکنی کیست؟

برلوسکنی که فرزند خانواده ای از طبقه متوسط در شهر میلان ایتالیا است، در سال 1974 میلادی یعنی زمانی که 38 سال داشت، کانال تلویزیونی محلی "تله میلانو" را بنیان گذاشت و چهارسال بعد ، "کانال 5 "را به صورت سراسری در ایتالیا راه اندازی کرد.

برلوسکنی با این کار، پیشتاز توسعه مجموعه ای از شبکه های تلویزیونی ملی بود که سرانجام به شکلی انحصار طلبانه در قالب رای (Rai)(تلویزیون دولتی) ظاهر شد. این شبکه به دلیل متمرکز شدن بر برنامه های سرگرم کننده و مسابقه ها بزودی گوی سبقت را از رقیبان ربود و موجب شد، برلوسکنی طی سال های 84-1983 دو شبکه "ایتالیا 1" و "رته 4"  را نیز به دست آورده و با این کار، غول رسانه ای "رای فینیونست" در سال 1990 جان بگیرد؛ اما برلوسکنی به این هم قانع نشد.

او در سال 1985 اولین شبکه خصوصی رایگان فرانسه را با عنوان "شبکه 5" تاسیس کرد که به دلیل فقدان مخاطب سراغ فعالیت های "چین" و "سینما 5" و مانند آن رفت.

برلوسکنی در سال 1990 حوزه نفوذ امپراتوری خویش را از مرزهای ایتالیا و فرانسه به اسپانیا نیز کشاند و "تله سینکو" یا همان "شبکه 5" را در این کشور اروپایی همسایه تاسیس کرد. او اکنون همچنین صاحب بزرگترین شرکت تبلیغاتی ایتالیاست و به تازگی شرکت اندمول را خریداری کرده که در زمینه فروش فرمت برنامه ها مطابق با سلیقه هر کشور فعالیت دارد.

او در دوران نخست وزیری خود همچنین قانونی که او را مجبور به دادن فرکانس های کانال تلویزیونی "رته 4" خود به کانال جدید "اروپا 7" می کرد، تغییر داد.

امپراتوری برلوسکنی در زمینه رسانه های نوشتاری نیز بسط پیدا کرده است. او در سال 1976 "ایل ژورنال" را خرید و در ادامه این راه به عنوان یک صاحب شرکت رسانه ای در سال 1990 ریاست گروه "موندادوری" را به دست آورد. این گروه در این زمان ناشر روزنامه های معتبری همچون "لارپوبلیکا" و هفته نامه های "ال اکسپرسو "و "اپوکا" و "پانوراما" بود.

اندکی بعد، برلوسکنی اقدام به خرید شبکه فروشگاه های ویدیویی "بلاکباستر" پرتال های ورود به اینترنت و مشارکت در اولیوتی شرکت ایتالیایی سازنده انواع رایانه، چاپگر و دیگر ماشین ها و تجهیزات اداری کرد. به این ترتیب اکنون گروه موندادوری بیش از یک سوم بخش انتشارات را در ایتالیا کنترل می کند.

برلوسکنی برای آنکه بتواند بخش های متعدد ارتباط جمعی خود را که در زمینه تلویزیون، مطبوعات، انتشارات، اینترنت و تبلیغات فعالیت دارند، گرد هم جمع کند، شرکتی به نام فینینوست که اکنون "مدیا ست" خوانده می شود، تاسیس کرده است.

برلوسکنی در مجموع از 12 شبکه ملی ایتالیا سه شبکه خصوصی را در دست دارد که مدیریت دو شبکه آن برعهده پسرش است. سه شبکه دولتی هم تحت کنترل اوست. دختر برلوسکنی نیز رئیس غیراجرایی گروه انتشاراتی مونیدادوری است که ناشر کتاب و بیش از 50 عنوان مجله است.

به این ترتیب، برلوسکنی راستگرا به دلیل در اختیار داشتن رسانه ها نه تنها به میلیاردری با ثروتی بالغ بر 4/9 میلیارد دلار (طبق گزارش سال 2008 مجله معتبر فوریس) تبدیل شده، بلکه توانشته است در عرصه سیاسی نیز به توفیقات عظیمی دست یابد که از جمله آنها، سه بار انتخاب به عنوان نخست وزیر ایتالیا بوده است. او همچنین در سال 2003 ریاست شورای وزیران اروپا را برعهده داشت.

برلوسکنی 72 ساله که اکنون رهبر حزب فورزا ایتالیا و ائتلاف حاکم در ایتالیا است، به لطف قدرت رسانه ای، افکار عمومی کشورش را به خوبی مدیریت می کند، به گونه ای که یک استاد دانشگاه ایتالیایی به روزنامه فرانسوی لوموند گفت:" تلویزیون نقش مهمی در  استرتژی برلوسکنی بازی می کند. نصف ایتالیایی ها شبکه های او را نگاه می کنند و به او رای می دهند. برلوسکنی روی افکار آنها کار می کند و آنها را در رویا فرو می برد. این همان مکانیسم تبلیغات است".

 رسانه ها در تبلیغات برلوسکنی

از نظر تبلیغات رسانه ای نیز سیلویو برلوسکنی سردمدار بود. او یکی از بزرگ ترین فعالان رسانه ای در ایتالیاست که شبکه های تلویزیونی و رادیویی پرشمار و همچنین تعداد زیادی روزنامه را در اختیار دارد که در جریان تبلیغات انتخاباتی از هیچ کوششی برای مطرح کردن نام نخست وزیر سابق دریغ نکردند. هرچند برلوسکنی در بیانیه ای اعلان کرد از تمامی رسانه هایش درخواست کرده، هیچ حرکتی برای تخیب رقیبان انجام ندهند و هدف آنها تنها تبلیغ باشد و نه تخریب دیگران.

اما شبکه تلویزیونی Rai ایتالیا نیز در یک اقدام بی سابقه طی چند شب از تک تک کاندیداها دعوت کرد تا در میزگردی با حضور کارشناسان مسائل مختلف سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و بین المللی از مواضع خود دفاع کنند و جالب این که این برنامه ها که پخش جهانی هم می شد، با استقبال زیادی از سوی مخاطبان رو به رو شد و باز هم برنامه برلوسکنی و والتر والترونی بیشترین آمار تماشاگران را به خود اختصاص داد؛ تا یک بار دیگر ثابت شود رقابت اصلی میان این دو نفر است. اما در این برنامه ها هم برخلاف والترونی که با جدیت به سوالات کارشناسان پاسخ می داد، برلوسکنی گاه از طنز و شوخی استفاده می کرد تا هم از خستگی یک نطق انتخاباتی بکاهد و هم گاه از زیر بار انتقادات فرار کند. به عنوان مثال وقتی یکی از کارشناسان سن بالای او را برای در دست گرفتن قدرت زیر سوال برد، با لبخندی گفت:" شما با اعداد و ارقام چه کار دارید، بهتر است به حقیقت نگاه کنید . به موهای پرپشت و مشکی ام". در حالی که کاشت موی او همین چند سال پیش به یکی از سوژه های داغ مطبوعات تبدیل شده بود.

از دیگر اقدامات شبکه Rai برای گرم کردن تنور انتخابات دعوت از تمامی کاندیداها برای شرکت در یک میزگرد تلویزیونی در شب 12 آپریل یعنی چند ساعت قبل از انتخابات بود که البته برلوسکنی و ولترونی این دعوت را رد کردند و حاضر نشدند در این شوی تلویزیونی حاضر شوند.

 منبع: ویژه نامه نوروزی جام جم 

در تحليل محتواي بريده جرايد روابط عمومي ها، مطلب مهم، هدف و كاربرد داده هاي نهايي اين پژوهش براي مديران روابط عمومي و مديران ارشد است و الزامي براي سنجش كليه مقوله هاي قابل تجزيه مطالب خبري (بيش از ۲۰ مقوله قابل سنجش) نيست.

در جلسه اي كه در خدمت آقاي مطهري نژاد ـ عضو شوراي مركزي حزب مردم سالاري و عضو هيئت مديره انجمن روابط عمومي ـ بودم گفت و گو درباره تعيين مهم ترين مقوله هاي مورد سنجش در اين نوع پژوهش بود، ايشان خاطره اي از گفت و گو با مدير روابط عمومي شركت زيمنس ذكر كردند كه به نظرم براي همكاران روابط عمومي جالب باشد:

روابط عمومي شركت زيمنس در تحليل محتوايي روزنامه ها، تنها به مقوله ميزان سطح زيرچاپ مطالب و آگهي ها  اهميت داده و آن را مي سنجد. اين سنجش بدون در نظر گرفتن سوگيري و جهت گيري انتقادي يا مثبت مطالب منتشر شده است. چرا كه براي مديران اين شركت تنها ديده شدن در مطبوعات (برجسته سازي)مهم است و نه الزاما تعريف و تمجيد و اخبار مثبت. دليل اين مسئله هم اين است كه در اروپا مردم به مطبوعات به عنوان منبع اطلاعات و دليل انتخاب كالا نگاه نمي كنند، بلكه بعد از ديده شدن تبليغ يا خبر با تماس با شركت و يا تحقيق در وب، اقدام به انتخاب و خريد مي كنند.

از طرفي مديران ارشد اين شركت سالانه درصدي از درآمد خود را براي كمك مالي به روزنامه ها اختصاص مي دهند و معيار سنجش مقدار كمك مالي نيز همين جدول سطح زير چاپ است. به طوري كه هر روزنامه اي كه سطح زير چاپ بيشتري در مدت مورد بررسي به اين شركت اختصاص داده باشد، از كمك مالي بيشتري برخوردار خواهد شد؛ حتي اگر در اين فضا به انتقاد از زيمنس پرداخته باشد.

    چاپ کتاب "اهمیت روزنامه نگاری در توسعه ورزش" در حوزه روزنامه نگاری ورزشی خبر خوشی است. 

     با توجه به عموميت هجو نويسي در اين حوزه كه منشا بسياري از ناهنجاري ها در عرصه ورزش حرفه اي و باشگاهي است، نياز به آسيب شناسي در اين حوزه ضروري به نظر مي رسد.(به ياد اعتراضات اولين مربي سرو تيم ملي فوتبال كه به دليل انتقادات غيرحرفه اي مطبوعات ورزشي، چقدر معترض بود!!)

       اين كتاب كه به قلم فتح الله زاده، مديرعامل روزنامه نگار باشگاه استقلال تهران نوشته شده، مي تواند تلنگري در جهت هدايت دانشجويان روزنامه نگاري علاقه مند به فوتبال، براي مطالعه و آسيب شناسي آن باشد. چرا كه اغلب نشريان حال حاضر در حوزه ورزشي، در قالب ژورناليسم زرد قابل طبقه بندي هستند و نه حرفه اي.(هر چند سليقه مخاطبان نيز در اين روند بي تاثير نيست)

 آسیب شناسی بریده جراید الکترونیک در روابط عمومی

از زماني كه بريده جرايد الكترونيك به دغدغه روابط عمومي ها (البته برخي از آنها) تبديل شده، زمان زيادي نمي گذرد. دسترسي بدون محدوديت در فضاي وب كه در سال هاي اخير در ادارات دولتي با سرعت بالاي شبكه در اختيار مديران و كاركنان قرار گرفته، عطش آنان را براي آن لاين بودن مخصوصا در حوزه هاي تخصصي خود زيادكرده است.

دستيابي به كليه اخبار مرتبط با يك كليك، در هر ساعت از شبانه روز و اطلاع از آخرين مطالب درج شده در تلكس هاي خبري با كمترين جست و جو،  چشم اندازي ايدآل براي روابط عمومي هاست.

ريزش اخبار با روش پيمايش سنتي در ميان بيش از 50 روزنامه و 20سايت خبري كه روز به روز بر تعدادشان افزوده مي شود؛ از مهم ترين دلايل گرايش مديران روابط عمومي به سمت سيستم خودكاري است كه احتمال خطاي نيروي انساني را نداشته و بتوان آن را به عنوان خروجي قابل اتكا روابط عمومي در اختيار مديران ارشد قرار داد.

همچنين هزينه بالاي تهيه بريده جرايد به صورت سنتي كه شامل خريد روزانه بيش از 50 روزنامه به همراه  مجلات مرتبط، در كنار هزينه استخدام نيرو، هزينه تكثير بريده جرايد مكتوب و ... از ديگر دلايل گرايش به سمت الكترونيك شدن بريده جرايد است.

مهم تر از همه زمان آماده شدن بريده جرايد و ارسال آن براي مديران است كه در روش سنتي معمولا بعد از گذشت نيمي از زمان مطلوب اداري است. در اين روش عموما يك معادله معكوس بين زمان تهيه بريده جرايد از يك طرف و دقت و زيبايي بولتن  از طرف ديگر وجود دارد.

در حال حاضر تنها يك روابط عمومي، توانسته، بريده جرايد مكتوب را قبل از شروع ساعت اداري (7 صبح) در اختيار مديران ارشد قرار داده و ركورد سريع ترين و شكيل ترين بريده جرايد مكتوب را به خود اختصاص دهد. البته با صرف هزينه بسيار بالا كه براي اكثر وزارت خانه ها، شركت هاي دولتي و خصوصي قابل پرداخت نيست.

در يكي دو سال اخير برخي موتورهاي جست و جوي اخبار با رويكرد كاربري روابط عمومي راه اندازي شده اند كه همگي بر پايه جست و جوگرهاي قدرتمندي مانند گوگل بنا شده اند. اما با وجود طراحي اين نرم افزارهاي خبرخوان، كماكان نمي توان به آنها به عنوان منبع قابل اتكا براي روابط عمومي تكيه كرد.

بررسي اين محدوديت ها نشان دهنده شكاف ديجيتالي در زيرساخت هاي الكترونيك فضاي مطبوعات ايران است. تا زماني كه محتواي روزنامه ها به صورت آن لاين در اينترنت قرار ندارد، اگر قدرتمندترين جست وجوگر، با صرف هزينه هنگفت طراحي شوند، بازهم رسيدن به بريده جرايد الكترونيك و آنلاين آرزويي دست نيافتني خواهد بود.مهم ترين محدوديت ها در اين حوزه عبارتند از:

 1-   محدوديت زيرساختي مطبوعات

2-   ناتواني خبرخوان ها

 در پست هاي بعدي هر يك از اين دو مقوله بررسي خواهد شد.

برخی از شهیدان آزادی بیان ایران، كساني كه به انتقاد و افشاگري از مردان مستبد قدرت وقت پرداختند و مرگ را بر نان مجيز گويي ترجيح دادند:

ادامه مطلب